Είχα πουλάκι στο κλουβί

Είχα πουλάκι στο κλουβί, γλυκοκανάκιζά το
μ’ άνοιξ’ αγέρας το κλουβί κι έφυγε κι έχασά το

Έλα
Μα πώς να ’ρθώ
Άνοιξες τις φτερούγες σου και πέταξες μακριά μου
μα να ’ρθεις πάλι γρήγορα μέσα στην αγκαλιά μου

Ξενιτεμένο μου πουλί κι αλέγρο μου γεράκι
η ξενιτιά σε χαίρεται κι εγώ πίνω φαρμάκι

Έλα
Μα πώς να ’ρθώ
Όσο καλά κι αν επερνάς, όμορφα κι αν εζήσεις
τον τόπο που γεννήθηκες να μην αλησμονήσεις

Λιβάδι Κυθήρων

Όλα τα τραγούδια από τα Επτάνησα

Σχόλια

Τραγούδι της ξενιτιάς από το Λιβάδι των Κυθήρων. Το πουλάκι στο κλουβί και το αλέγρο γεράκι χρησιμοποιούνται εδώ ως σύμβολα του ξενιτεμένου. Στην αμεσότητα και δραματικότητα της αφήγησης συμβάλλει η επανάληψη του διαλογικού στιχουργικού τσακίσματος «Έλα», «Μα πώς να ’ρθώ», ως προανάκρουσμα των δίστιχων.

Μοιράσου τους στίχους

>> Φύση και Παραδοσιακό Τραγούδι

Ανέβηκα στην κερασιά

Ανέβηκα στην κερασιά, Μαρία, Μαριγώ
να κόψω ένα κεράσι, βάι τζιγκιτζέλα, βάι τζιγκιτζό
τ’ αντρόγυνο που γίνηκε
να ζήσει να γεράσει

Να κάνει δώδεκα παιδιά
δώδεκα παλληκάρια
να κάνει κι ένα θηλυκό
να μη χαθεί το σόι

Κέρκυρα

Όλα τα τραγούδια από τα Επτάνησα

Σχόλια

Τραγούδι του γάμου από την Κέρκυρα, με παινέματα για το αντρόγυνο. Είναι χαρακτηριστική η αναφορά στην κερασιά στην εισαγωγή του τραγουδιού, ως σύμβολο καλοτυχίας, που προοιωνίζεται την αρμονική συμβίωση του ζευγαριού και τη γονιμότητα.

Μοιράσου τους στίχους

>> Φύση και Παραδοσιακό Τραγούδι

Στου Κωνσταντίνου τις αυλές

Στου Κωσταντίνου τις αυλές πηγάδιν εξετρέχει
συνάφορμα του πηγαδιού περβόλιν εφυτέψα
έχει μηλιές και κυδωνιές, δάφνες και κυπαρίσσια
και κόκκινες τριανταφυλλιές ομάδι με τις άσπρες
και μια μηλιά χρυσομηλιά, εψήθη κ’ εμαράθη
κι άλλη μηλιά της εμιλεί κι άλλη μηλιά της λέει
Μηλιά, τα μήλα σε βαρούν, μη ο καρπός σε κλίνει
μη ο περιβολάρης σου απότιστη σ’ αφήνει
Μηδέ τα μήλα με βαρούν, μη ο καρπός με κλίνει
μη ο περιβολάρης μου απότιστη μ’ αφήνει
ανδρόγυνον επέρασεν ωριοκαμαρωμένο
στον ίσκιο μου κοιμήθηκε κι ήφαγε τον καρπό μου
κι από τις ομορφάδες του εκλίνα τα κλωνιά μου

εξετρέχει: ξεχειλίζει, πλημμυρίζει
συνάφορμα: εξ αφορμής, εξαιτίας
κλίνει: γέρνει, βαραίνει προς τα κάτω

Κάρπαθος

Όλα τα τραγούδια από τα Δωδεκάνησα

Σχόλια

Σε αυτό το τραγούδι από την Κάρπαθο, δυο μηλιές συνομιλούν μέσα σε περιβόλι με όλων των ειδών τα φυτά. Η εικόνα του περιβολιού, προφανώς καλοποτισμένου και με αφθονία καρπών και λουλουδιών, έρχεται σε αντιδιαστολή με μια μηλιά μαραμένη, ανάμεσα στα όμορφα και εύρωστα φυτά. Ο λόγος του μαρασμού είναι η ερωτική συνάντηση ανδρόγυνου κάτω από τα κλωνιά της μηλιάς, που έκλιναν, πιθανώς στην προσπάθεια κάλυψης μιας σχέσης απαγορευμένης ή γιατί δεν άντεξε τη σύγκρισή της με την καταλυτική ομορφιά του ζευγαριού. Το χρυσό μήλο μάς παραπέμπει στον απαγορευμένο καρπό.

Μοιράσου τους στίχους

>> Φύση και Παραδοσιακό Τραγούδι

Πέρδικα της ακρογιαλιάς

Πέρδικα της ακρογιαλιάς και ψάρι της θαλάσσης
τον έρωτα που πιάσαμε καλά να τον βαστάξεις

Τα μελιτζανιά να μην τα βάλεις πια

Τ’ αηδόνια της ανατολής και τα πουλιά της δύσης
όλα γλυκά θα κελαηδούν όταν θα μου μιλήσεις

Τα μελιτζανιά να μην τα βάλεις πια

Αρχάγγελος Ρόδου

Όλα τα τραγούδια από τα Δωδεκάνησα

Σχόλια

Επιτραπέζιο τραγούδι από τον Αρχάγγελο της Ρόδου. Αποτελείται από δίστιχα της αγάπης, με αναφορές σε πουλιά και ψάρια.

Μοιράσου τους στίχους

>> Φύση και Παραδοσιακό Τραγούδι

Περβολαριά

Περβολαριά του περβολιού, πες του περιβολάρη
το γιασεμί που φύτεψα καλά να το φυλάει

Περβολαριά μου σε αγάπησα
μες στην καρδιά μου σε ζωγράφισα

Το γιασεμί στην πόρτα σου ήρθα να το κλαδέψω
και νόμιζε η μάνα σου πως ήρθα να σε κλέψω

Περβολαριά μου σ’ αγαπώ πολύ
γιατ’ είναι η γνώμη σου πολύ καλή

Περβολαριά μου όμορφη, έκαψες την καρδιά μου
κατέλυσες τα νιάτα μου κι όλη τη λεβεντιά μου

Περβολαριά λυπήσου με
κι έλα μαζί να ζήσουμε

Δωδεκάνησα

Όλα τα τραγούδια από τα Δωδεκάνησα

Σχόλια

Χορευτικό τραγούδι από τα Δωδεκάνησα. Οι αναφορές στο γιασεμί κυριαρχούν σε αυτά τα δίστιχα της αγάπης προς την τσαχπίνα περβολαριά, την κόρη του περιβολάρη.

Μοιράσου τους στίχους

>> Φύση και Παραδοσιακό Τραγούδι

Ο σταυραετός κι η πέρδικα

Σταυραετός συχνοπερνά ’πό τα σκινοματούρια
π’ αποσκαλίζει η πέρδικα και χωματοκυλιέται
λυπητερά της τραγουδεί και θλιβερά σφυρίζει
Ξύπνησε ρουσιοπέρδικα και γλυκοσυνογειά μου
κι απού τα σύναθα έρκομαι ν’ ακούσεις τη λαλιά μου
Ξυπνή ’μαι ’γώ κι ακούω σου που κελαηδείς για μένα
και τη λαλιά σ’ απογροικώ και σε γνωρίζω κιόλα
μα ’ε ξωσύρνω του κλαδιού γιατί ’σαι τραϊτόρος
γιατί ’σαι κομποπί’ουλος και θε’ να με αρπάξεις

σκινοματούρια: είδος θάμνου. Ο σκίνος, συστάδα σκίνων
γλυκοσυνογειά: γλυκοσυνοδειά, γλυκιά συντροφιά, καλή παρέα
σύναθα: άνθη μελιτοφόρα του βουνού, από τα οποία παίρνουν νέκταρ οι μέλισσες
απογροικώ: αφουγκράζομαι
τραϊτόρος: προδότης.
μα ’ε ξωσύρνω: μα δεν βγαίνω έξω
κομποπί’ουλος (< κόμπος: δόλος + πίζουλος: επίζηλος, επισφαλής): επικίνδυνος, δολοπλόκος, πονηρός, μηχανορράφος

Όλυμπος Καρπάθου

Όλα τα τραγούδια από τα Δωδεκάνησα

Σχόλια

Τραγούδι από την Όλυμπο της Καρπάθου με θέμα τον σταυραετό και τη ρουσιοπέρδικα. Το σφύριγμα του αετού, οι συνήθειες της πέρδικας, το κυνήγι της από τον αϊτό και ο διάλογος ανάμεσα στα δυο πουλιά περιγράφονται με έντονη ποιητικότητα.

Μοιράσου τους στίχους

>> Φύση και Παραδοσιακό Τραγούδι

Ο πεύκος

Εμπρός μας τον εβάλαμε τον πεύκο με τους κλώνους
να τονε βλέπει η Παναγιά και να του δίνει χρόνους

Αβάντι χωραφάκι μου, μην απομένεις πίσω
και ’γώ με την παρέα μου ήρτα να σε θερίσω

Αβάντι να θερίσομεν τ’ αρχόντου το λιβάδι
αφ’ το πρωί θερίζομεν και πλάκωσεν το βράδυ

Στην άκραν του του χωραφιού θα πά’ ν’ αποκουμπήσω
οπού ’χει δεντρολίβανα να κόψω να μυρίσω

Νίσυρος

Όλα τα τραγούδια από τα Δωδεκάνησα

Σχόλια

Εργατικό τραγούδι του θερισμού από τη Νίσυρο, που χορεύεται στα βήματα του ίσιου χορού. Αποτελείται από δίστιχα παινέματα για τον αφέντη, που παρομοιάζεται με τον πεύκο. Χαρακτηριστική είναι και η αναφορά στα δεντρολίβανα στο τελευταίο δίστιχο.

Μοιράσου τους στίχους

>> Φύση και Παραδοσιακό Τραγούδι

Μες στου Αιγαίου τα νερά

Μες στου Αιγαίου τα νερά αγγέλοι φτερουγίζουν
και μέσα στο φτερούγισμα τριαντάφυλλα σκορπίζουν

Αιγαίο μου, γαλήνεψε τα γαλανά νερά σου
να ’ρθουνε τα ξενάκια σου στα ποθητά νησιά σου

Δωδεκάνησα

Όλα τα τραγούδια από τα Δωδεκάνησα

Σχόλια

Χορευτικό τραγούδι από τα Δωδεκάνησα, με εκφραστικές εικόνες αποθαυμασμού της θάλασσας και την επίκληση στο Αιγαίο να συνδράμει στην επιστροφή των ξενιτεμένων.

Μοιράσου τους στίχους

>> Φύση και Παραδοσιακό Τραγούδι

Μέρα μέρωσε

Μέρα μέρωσε, τώρα η αυγή χαράζει
τώρα οι πέρδικες, τώρα τα χελιδόνια
τώρα τα πουλιά συχνολαλούν και λένε
ξύπνα αφέντη μου, ξύπνα γλυκιά μου αγάπη

Κάλυμνος

Όλα τα τραγούδια από τα Δωδεκάνησα

Σχόλια

Καθιστικό τραγούδι από την Κάλυμνο. Το κελάηδημα των πουλιών κυριαρχεί σε αυτή την ειδυλλιακή εικόνα του πρωινού. Σε άλλες εκτενέστερες παραλλαγές του τραγουδιού, ο αφέντης (άντρας πολεμιστής) απαντά στην αγαπημένη του με περιγραφές του πολέμου και των μαχών.

Μοιράσου τους στίχους

>> Φύση και Παραδοσιακό Τραγούδι

Με το φεγγάρι περπατώ

Με το φεγγάρι περπατώ, με τ’ άστρι κουβεντιάζω
κι αποσπερίτης με ρωτά τ’ έχω κι αναστενάζω

Το φεγγαράκι ρώτησε και τ’ άστρι να σου πούνε
πως κλαίνε τα ματάκια μου όταν σε θυμηθούνε

Το φεγγαράκι πάει μπρος και τ’ άστρι από πίσω
κι εγώ το κακορίζικο πού θα ’βρω ν’ αγαπήσω

Φεγγάρι μου πανόλαμπρο που φέγγεις μες στα όρη
άμε, εύρε και χαιρέτα μου τη μάνα και την κόρη

Αστυπάλαια

Όλα τα τραγούδια από τα Δωδεκάνησα

Σχόλια

Δίστιχα για το φεγγάρι από την Αστυπάλαια. Οι γλαφυρές περιγραφές του νυχτερινού ουρανού και η προσωποποίηση του φεγγαριού συνδυάζονται με στίχους για τον πόνο της αγάπης.