Ένα από τα σοβαρότερα περιστατικά μαζικής θανάτωσης άγριας πανίδας των τελευταίων ετών βρίσκεται σε εξέλιξη στο Εθνικό Πάρκο Δάσους Δαδιάς–Λευκίμης–Σουφλίου, όπου έχουν εντοπιστεί μέχρι στιγμής 11 Μαυρόγυπες (οχτώ νεκροί και τρεις ακόμη σε κρίσιμη κατάσταση), με όλες τις ενδείξεις να συγκλίνουν στη χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων.
Το περιστατικό λαμβάνει ιδιαίτερα ανησυχητικές διαστάσεις, καθώς ο Μαυρόγυπας (Aegypius monachus) είναι ένα από τα πιο απειλούμενα αρπακτικά πουλιά στην Ευρώπη και η Δαδιά φιλοξενεί τη μοναδική φυσική αναπαραγόμενη αποικία του είδους στα Βαλκάνια, με μόλις 36–47 ζευγάρια. Η απώλεια ακόμη και λίγων ενήλικων ατόμων μπορεί να αποσταθεροποιήσει ολόκληρη την αποικία.
Κλιμάκωση των ευρημάτων μέσα σε λίγες ημέρες
Οι έρευνες ξεκίνησαν στις 11 Μαρτίου, έπειτα από τον εντοπισμό ενός νεκρού Μαυρόγυπα από την Ελληνική Αστυνομία. Μέχρι τις 15 Μαρτίου, οι ομάδες φύλαξης της Μονάδας Διαχείρισης του ΟΦΥΠΕΚΑ, σε συνεργασία με τις Ειδικές Μονάδες Ανίχνευσης Δηλητηριασμένων Δολωμάτων (ΕΜΑΔΔ) της Εταιρείας Προστασίας Βιοποικιλότητας Θράκης, του 2ου Κυνηγετικού Συλλόγου Ορεστιάδας και το Δασαρχείο Σουφλίου, είχαν εντοπίσει νεκρά εκτός από τον Μαυρόγυπα, έναν λύκο, αλλά και ένα κουνάβι, δύο γερακίνες, τέσσερα κοράκια και πέντε αλεπούδες. Ένας Μαυρόγυπας σώθηκε χάρη στον έγκαιρο εντοπισμό, δέχτηκε περίθαλψη και απελευθερώθηκε.
Η κατάσταση επιδεινώθηκε ραγδαία στις 16 Μαρτίου, όταν η Βουλγάρικη Ορνιθολογική Εταιρεία (BSPB) ενημέρωσε για πομπό Μαυρόγυπα που εξέπεμπε από σταθερό σημείο, οδηγώντας στον εντοπισμό τεσσάρων νέων νεκρών ατόμων. Λίγο αργότερα, εντοπίστηκαν δύο επιπλέον νεκροί Μαυρόγυπες και άλλοι δύο ζωντανοί σε σοβαρή κατάσταση, ενώ το βράδυ της ίδιας ημέρας το σήμα από πομπό υποδείκνυε άλλον έναν νεκρό Μαυρόγυπα ο οποίος εντοπίστηκε την επόμενη μέρα το πρωί. Οι έρευνες συνεχίζονται, με τη συνδρομή πλέον και δύο ΕΜΑΔΔ του ΟΦΥΠΕΚΑ, του Τμήματος Περιβάλλοντος και Υδροοικονομίας της Περιφερειακής Ενότητας Έβρου και της Ομοσπονδιακής Θηροφυλακής, για τον εντοπισμό πιθανών δολωμάτων και άλλων θυμάτων.
Κρίσιμο πλήγμα στην αναπαραγωγική περίοδο
Το περιστατικό καταγράφεται εν μέσω της αναπαραγωγικής περιόδου, μόλις λίγες ημέρες μετά το επιτυχές φώλιασμα ζευγαριών σε τεχνητές φωλιές που έχει εγκαταστήσει ο ΟΦΥΠΕΚΑ στο πλαίσιο των δράσεων ενίσχυσης του πληθυσμού. Πολλά από τα θανατωμένα άτομα είναι ενήλικα και πιθανότατα αναπαραγόμενα, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο απώλειας αυγών και φωλιών.
Σύμφωνα με τον Διευθύνοντα Σύμβουλο του ΟΦΥΠΕΚΑ, Κώστα Τριάντη, «η απώλεια τόσων Μαυρόγυπων μέσα σε λίγες μόνο μέρες αποτελεί πλήγμα που μπορεί να ανατρέψει δεκαετίες προσπαθειών διατήρησης του είδους στη Δαδιά. Πρόκειται για είδος που αναπαράγονται με αργό ρυθμό, με ένα μόλις νεοσσό τον χρόνο, και ο θάνατος κάθε ενήλικου ατόμου έχει δυσανάλογα μεγάλο αντίκτυπο. Όταν δηλητηριάζονται 11 Μαυρόγυπες που αποτελούν σχεδόν το 10% του πληθυσμού του είδους στην χώρα, δεν πρόκειται απλώς για ένα περιστατικό δηλητηρίασης· πρόκειται για απειλή στη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του σπάνιου αυτού γύπα. Δεν θα επιτρέψουμε το περιστατικό αυτό να μείνει χωρίς πλήρη διερεύνηση και συνέπειες».
Τα ευρήματα φυλάσσονται σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διαδικασίες και θα αποσταλούν για τοξικολογική διερεύνηση. Οι αρμόδιες αρχές έχουν ενημερωθεί και η προανακριτική διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη, ενώ οι περιπολίες στο Εθνικό Πάρκο ενισχύονται.
